واژهنامه
SPC چیست؟
Statistical Process Control
تعریف کوتاه
SPC یا کنترل آماری فرایند، روشی برای پایش پارامترهای کیفی یک فرایند با ابزارهای آماری، بهویژه نمودار کنترل، است تا انحراف پیش از تولید محصول معیوب شناسایی شود.
ایدهی اصلی
هر فرایند تغییرپذیری طبیعی دارد. SPC تغییرپذیری طبیعی را از تغییرپذیری «ویژه» جدا میکند؛ یعنی وقتی نقطهای از حدود کنترل بیرون میزند یا روند غیرعادی دارد، احتمالاً علتی خاص (مثل ساییدگی ابزار) در کار است.
ابزارهای رایج
- نمودار کنترل X̄-R برای میانگین و دامنهی نمونهها
- نمودار p برای نسبت معیوب
- شاخصهای قابلیت فرایند Cp و Cpk که نشان میدهند فرایند چقدر در محدودهی مشخصات فنی میماند
مثال
در خط تولید بطری، وزن هر بطری هر ساعت نمونهگیری میشود. وقتی هفت نقطهی پشتسرهم بالای میانگین قرار میگیرد، اپراتور پیش از خروج از مشخصات، تنظیم دستگاه را بررسی میکند.
SPC در فیدار
نمودار کنترل، Cp و Cpk و گواهی کیفیت خودکار در ماژول MES و کیفیت طراحی شده است.
بهروزرسانی: